Wijk bij Duurstede, 2 september 2010. Op zaterdag 11 en zondag 12 september is steenfabriek Bosscherwaarden aan de Lekdijk West in Wijk bij Duurstede een van de hot spots van Open Monumentendag 2010. Toneel, excursies, kunst, workshops, film en een kijkje op deze locatie bieden de (jonge) bezoeker een zeer gevarieerde kennismaking met deze historisch rijke plek. De excursies worden verzorgd door gidsen van Het Utrechts Landschap. Deelname is gratis en inschrijven is niet nodig.
Programma Bosscherwaarden zaterdag 11 en zondag 12 september
Zaterdag 11 september 11.00 - 16.00/18.30 uur:
In de evenementenhal op het voormalige fabrieksterrein aan de Lek is een informatiemarkt, waarop van alles te zien en te horen is over de activiteiten van de Stichting Historie Grofkeramiek, Het Utrechts Landschap en de Vereniging Natuur en Milieu Wijk bij Duurstede. Bovendien worden hier doorlopend films vertoond over de baksteenindustrie vroeger en nu. Te zien zijn: ‘Steenplaats De Spreeuwenhoek’ uit 1937, ‘Kunstmatige drogerij’ 1959, ‘Steenfabriek De Roodvoet 1883-2009’, ‘Leven in de klei’ (het moderne productieproces van baksteen), ‘Umbautes Licht ’ van Peter Behrens (Industrieel Architectuur Manifest - Kunst en Schoonheid in Baksteen), ‘Van steenbakkerij tot procesindustrie’ (Ontwikkeling van de baksteenindustrie van 1937 tot 2006) en ‘Ambachtelijke Steenbakkerijen’ (Steenbakkerij Biezeveld en steenfabriek Vogelenzangh).
Rondleidingen en demonstraties zaterdag 11 september:
- 11.00 uur: Excursie over de steenfabriek en het landschap
- 12.00 uur: Excursie over werken op de steenfabriek en industrieel erfgoed
- 13.00 uur: Geeft Rob Vermeulen van de Stichting Historie Grofkeramiek een 20 minuten durende demonstratie over handvormen en profileren van stenen
- 14.00 uur: Excursie over werken op de steenfabriek en industrieel erfgoed
- 15.00 uur: Excursie over de steenfabriek en het landschap
Kunst op de steenfabriek zaterdag 11 en zondag 12 september:
Kunstenaars
Tijdens het weekeinde van de Open Monumentendag exposeren acht kunstenaars op de voormalige steenfabriek De Bosscherwaarden aan de Lekdijk West 25 in Wijk bij Duurstede. Zij lieten zich inspireren door de geschiedenis van De Bosscherwaarden en de prachtige ligging aan de Lek. Er is werk te zien van: Eva Klee, Ricardo Huisman, Hantzen Ploeger, Liesbeth Pallesen, Els Aerts, Regina Verhagen Vanessa de Gruijter en Els ter Horst. De kunstenaars komen vanuit diverse kunstdisciplines en hebben rondgelopen op de fabriek, op het terrein, in de gangen; ze hebben geluisterd, gevoeld, gekeken, gelezen, ervaren, gesproken, gefantaseerd en gedacht. En ze hebben zich laten inspireren tot het maken van werkstukken. Deze kunstwerken worden geëxposeerd op de locatie waar ze ontstaan zijn. Diverse plekken op het terrein zijn daarvoor uitgekozen. De bezoeker kan een bescheiden wandeling maken.
Oude stookgang
De Belgische Renate Els Aerts schept kleine werelden die zij tot leven brengt in haar huisjes. De panelen (muren) worden gesponnen en geweven, genaaid, geplakt en verhard... Ze maakt vaak gebruik van gerecycled materiaal. Twee huisjes zijn te vinden rondom en op de steenfabriek. Aan de rand van de fabriek toont Els ter Horst een werk dat uit gelaagde silhouetten bestaat. Aan de andere kant van de fabriek is de oude stookgang te zien; de bezoekers kunnen hierin een blik werpen door metalen poortjes. De stookgang zelf is niet toegankelijk in verband met de vleermuizenpopulatie. Achter de poortjes zijn een installatie te zien van Hantzen Ploeger en beelden van Vanessa de Gruijter en is werk te horen van Ricardo Huisman. Bovenop de ringoven staan een schepping van Eva Klee en een geluidswerk van Ricardo Huisman. Op het terrein staat op het electrahuisje een werk van Regina Verhagen en helemaal in de hoek - op de plek waar vroeger de klei aan kwam via een spoorlijntje - is werk van Liesbeth Pallesen te zien.
Kinderworkshops
Op beide dagen kunnen, terwijl de (groot)ouders rondkijken of gezellig op het terrasje zitten, de kinderen van 6 tot 12 jaar zich helemaal uitleven in diverse workshops die begeleid worden door ervaren kunstenaars / docenten. De kinderen kunnen vrij aanlopen en zich aansluiten bij de workshop. Voor kinderen van ca. 6 tot 12 jaar zijn er twee gratis workshops:
11.00 tot 14.00 uur: de steenfabriek en omgeving schilderen en tekenen (panorama)
11.00 tot 15.00 uur: kunstwerkplek op de steenoven met allerlei soorten materiaal
Landschap (zaterdag)
Boven op de ringoven is een uitdagende werkplek voor kinderen gemaakt. Zij kunnen hier spelen, werken en bouwen met de materialen die op het terrein rondom de steenfabriek worden verzameld. Dit beproefde concept wordt begeleid door Marijke Droog en leidt tot een almaar groeiend, veranderend 'landschap'. Marijke legt dit proces op foto's vast. Gedurende de twee dagen werken steeds andere kinderen verder op deze plek: zij componeren, voegen wat toe of veranderen weer iets. Omdat het behoorlijk kan waaien op de ringoven, wordt geadviseerd een jas of trui mee te nemen.
Panorama (zaterdag)
Op een wel 10 meter lange strook papier gaan de kinderen alles uit de omgeving van de steenfabriek tekenen en schilderen; zij komen ook zelf in beeld. Er wordt gewerkt met vormen die je om kan trekken, zoals: de steenfabriek, de rivier, bomen, bloemen, wolken, vogels, paarden. Al deze vormen en de achtergrond kun je schilderen, inkleuren en met spuitbussen te lijf gaan. Zo ontstaat er een totaalwerk.
Baksteenpatronen (zondag)
In deze steenfabriek werden vroeger bakstenen gemaakt. In de architectuur zijn bakstenen ook gebruikt voor decoraties. Je kunt er mooie patronen mee maken. Onder leiding van Els ter Horst, één van de exposerende kunstenaars, gaan kinderen zelf patronen bedenken en maken. Het worden tapijten van gekleurd papier. Ze worden tegen elkaar aangelegd, zodat er achter de steenfabriek een enorm tapijt ontstaat.
DroomHuizen (zondag)
"In de oude steen fabriek werden vroeger stenen gemaakt. Die werden mooi gelijk gevormd van zachte natte klei en daarna in ovens tot harde steen gebakken. Met die stenen werden huizen gebouwd. Grote huizen, kleine huizen, boerderijen, villa's, flats en misschien zelfs wel paleizen. Er werden ook straten mee gelegd en bruggen gebouwd en muurtjes en schuurtjes en stoepen en pleinen. Nu werkt de steenfabriek niet meer. Hij staat leeg te dromen." Behalve op zondag 12 september dan gaan we dat veranderen! In een speciale workshop van 12 tot 3 uur kunnen kinderen van alle leeftijden o.l.v. Liesbeth Pallesen er hun droomhuis tekenen of kleien. Dan komt de fabriek weer een klein beetje tot leven.
Toneel, muziek en slotmanifestatie
Vanaf 15.00 uur worden op De Bosscherwaarden drie eenakters gespeeld:
15.00 - 15.30 uur: ‘De klucht van de molenaar’ onder regie van Karel Schneider
15.30 - 16.00 uur: ‘Soldaat op wacht’ onder regie van Simone Gijben
16.00 - 16.30 uur: ‘De bedrieger bedrogen’ onder regie van Tonneke van der Sluijs en aangepast door Roger Hendrickx
De laatste opvoering maakt deel uit van de slotmanifestatie, die duurt van 16.00 tot 18.30 uur. Van 16.30 - 17.30 uur geven de drie onderdelen (de fanfare, malletband en majorettengroep) van Muziekvereniging Excelsior uit Cothen een spetterend buitenconcert tussen de kolommen op het middenterrein van de steenfabriek. Tussen 11.45 en 16.30 uur worden buiten op vier wisselende locaties drie eenakters opgevoerd onder regie van Karel Schneider, Simone Gijben en Tonneke van der Sluijs. De opvoeringen duren telkens een half uur.
Eten en drinken
Het is de hele dag mogelijk om bij de Bosscherwaarden iets lekkers te eten en drinken. Een cateraar zorgt voor koffie, thee, frisdrank, wijn, bier, belegde broodjes, hapjes en snoep.
